Stijgen & Dalen
Deelnemers reageren op stellingen door te staan (eens) of te blijven zitten (oneens).
Vorm
Iedereen samen
Lesfase
Activeren
Materiaal
Niet nodig
Stap-voor-stap instructie
5 stappen
- De facilitator leest een stelling voor.
- Wie het eens is staat op; wie het oneens is blijft zitten.
- De facilitator geeft enkele deelnemers de kans hun keuze toe te lichten.
- Daarna volgt de volgende stelling — herhaal tot alle stellingen behandeld zijn.
- Sluit af met een korte reflectie, bijv. “Ben je van mening veranderd na het horen van anderen?”
Instellingen
- Stellingen — verplicht. Eén per regel. Zonder minstens één stelling kun je niet starten.
- Denktijd (seconden) — optioneel, standaard 30 s. Bedenktijd per stelling voordat deelnemers reageren.
Tip: stellingen genereren met AI
Geen inspiratie? Vraag een AI-assistent (bijv. ChatGPT): “Geef 8 prikkelende stellingen over [onderwerp] voor leerlingen van [leeftijd], één per regel.” Plak de regels in het veld Stellingen.
Tips voor de facilitator
Meningen zichtbaar — snel, zonder oordeel
Opent discussie, peilt voorkennis
Begin van thema: standpunten verkennen
Na de stof: zijn meningen verschoven?
Als energizer met diepgang
Vooraf voorbereide stellingen (mondeling of op slides — invoeren bij het instellen van het formulier)
Een ruimte waar deelnemers kunnen opstaan zonder elkaar te hinderen (geef dit van tevoren aan)
Geschikt voor alle leeftijden — pas de formulering van de stellingen aan op het niveau van de groep
Standaardvariant: opstaan = eens, blijven zitten = oneens
Hand omhoog of omlaag (in plaats van opstaan en zitten)
Met gradatie via de hand: hoog omhoog / halfweg / omlaag — drie posities om nuance uit te drukken
Blinde variant: ogen dicht → reageren → ogen open → zien hoe de groep verdeeld is
Met kaartjes: tegelijk een groen of rood kaartje tonen — voorkomt dat deelnemers elkaar nadoen. Geef elke deelnemer twee kaartjes: een rood en een groen
Maatschappijleer: «Sociale media heeft meer nadelen dan voordelen»
Geschiedenis: «We kunnen het handelen van mensen vroeger niet beoordelen met onze huidige normen»
Taal en literatuur: «Leenwoorden uit andere talen tasten de moedertaal aan»
Biologie: «Dieren in gevangenschap kunnen nooit gelukkig zijn»
Economie: «Een hogere belasting voor rijken is eerlijk»
Training en teams: «Fouten maken hoort bij goed werk»
Werkvorm gebaseerd op de techniek van waardenverduidelijking (values clarification), ontwikkeld in de jaren '70 in de VS. Toegepast in coöperatief leren als activerende gespreksopener die mening zichtbaar maakt zonder oordeel.
Past hier goed bij
Log in om te reageren.
- Oksana Admin9 jul 2026
Super makkelijk en dynamisch!